Kaucja za mieszkanie zabezpiecza należności właściciela wynikające z najmu, ale nie jest dodatkowym wynagrodzeniem ani automatyczną opłatą za remont po wyprowadzce lokatora, informuje domenzi.pl.
Wynajmujący może potrącić zaległy czynsz, nierozliczone media oraz udokumentowane koszty naprawy szkód przekraczających zwykłe zużycie, natomiast pozostałą kwotę powinien zwrócić zasadniczo w ciągu miesiąca od opróżnienia lokalu.
Spór najczęściej nie dotyczy poważnych zniszczeń, lecz śladów codziennego używania mieszkania: zabrudzonych ścian, rys na podłodze, zużytych fug, zakamienionej armatury albo pozostawionych mebli.
O tym, czy właściciel może zatrzymać pieniądze, decydują przede wszystkim umowa, protokół zdawczo-odbiorczy, dokumentacja fotograficzna oraz rachunki pokazujące rzeczywistą wysokość szkody.
Czym jest kaucja za mieszkanie i jakie należności zabezpiecza
Kaucja to suma przekazywana wynajmującemu przed rozpoczęciem najmu albo przy podpisaniu umowy. Ma zabezpieczyć roszczenia właściciela związane z korzystaniem z lokalu, w szczególności zaległości czynszowe, opłaty za media i koszty naprawienia szkód. Nie oznacza to jednak, że po zakończeniu umowy właściciel może swobodnie przeznaczyć całą kwotę na odnowienie mieszkania.
Zakres zabezpieczenia powinien być opisany w umowie. Nawet bardzo szeroki zapis nie daje jednak podstawy do potrąceń, które nie odpowiadają rzeczywistym należnościom. Właściciel powinien wykazać, jaka szkoda powstała, dlaczego odpowiada za nią lokator i ile kosztowało przywrócenie lokalu do właściwego stanu.
„Zawarcie umowy najmu może być uzależnione od wpłacenia przez najemcę kaucji zabezpieczającej”.
Taką możliwość przewiduje ustawa o ochronie praw lokatorów. Przepisy określają również maksymalną wysokość zabezpieczenia oraz termin jego późniejszego rozliczenia.
W zwykłym najmie lokalu mieszkalnego kaucja nie może przekraczać dwunastokrotności miesięcznego czynszu obowiązującego w dniu zawarcia umowy. Przy najmie okazjonalnym oraz instytucjonalnym górny limit jest niższy i wynosi sześciokrotność miesięcznego czynszu.
Na rynku prywatnym strony najczęściej ustalają kaucję odpowiadającą jednemu albo dwóm czynszom. Wysokość zabezpieczenia nie zmienia jednak zasad jego rozliczenia. Właściciel nie może zatrzymać 5000 zł tylko dlatego, że dokładnie tyle wpłacił najemca.
Przed wpłatą należy sprawdzić, czy umowa wskazuje:
- dokładną wysokość kaucji;
- dzień i sposób jej przekazania;
- dane właściciela rachunku bankowego;
- należności zabezpieczone kaucją;
- termin rozliczenia po zakończeniu najmu;
- zasady dokumentowania szkód;
- sposób rozliczania mediów;
- warunki sporządzenia protokołu końcowego.
Najbezpieczniejszym sposobem zapłaty jest przelew z jednoznacznym tytułem, na przykład „kaucja za najem lokalu przy ul. … zgodnie z umową z dnia …”. Przy płatności gotówką najemca powinien otrzymać podpisane pokwitowanie zawierające kwotę, datę, adres lokalu oraz podstawę wpłaty.
Kiedy właściciel może zatrzymać całość lub część kaucji
Właściciel może dokonać potrącenia, jeżeli posiada wymagalną należność związaną z najmem. Najczęściej chodzi o nieopłacony czynsz, zaległe rachunki albo koszty naprawy uszkodzeń spowodowanych przez lokatora. Każda pozycja powinna zostać opisana oraz wyliczona.
Samo stwierdzenie, że mieszkanie „wymaga remontu”, nie wystarcza. Właściciel powinien wskazać konkretne uszkodzenie, przedstawić jego stan przed rozpoczęciem najmu i wykazać koszt naprawy. Znaczenie mają zdjęcia, protokoły, faktury, rachunki oraz korespondencja prowadzona w czasie obowiązywania umowy.
Cała kaucja może zostać zatrzymana tylko wtedy, gdy suma uzasadnionych należności jest równa zabezpieczeniu albo je przewyższa. Jeżeli dług jest niższy, właściciel powinien zwrócić różnicę. Nie można zatrzymać całości „na wszelki wypadek” do czasu przyszłego remontu.
Najczęstsze podstawy potrącenia
W praktyce właściciel może rozliczyć z kaucji:
- niezapłacony czynsz;
- zaległe zaliczki administracyjne;
- rachunki za prąd, gaz, wodę lub ogrzewanie;
- brakujące elementy wyposażenia;
- naprawę uszkodzonych mebli lub urządzeń;
- wymianę zniszczonych zamków;
- usunięcie rzeczy pozostawionych przez lokatora;
- ponadstandardowe sprzątanie, jeżeli mieszkanie oddano w rażąco złym stanie;
- inne wymagalne należności wyraźnie związane z umową najmu.
| Sytuacja | Czy potrącenie jest możliwe? | Co powinien wykazać właściciel |
|---|---|---|
| Nieopłacony ostatni czynsz | Tak | Umowę, wysokość czynszu i brak zapłaty |
| Zaległy rachunek za prąd | Tak | Rachunek i okres rozliczeniowy |
| Rozbita szyba | Tak | Stan początkowy, zdjęcia i koszt naprawy |
| Zwykłe zabrudzenia ścian | Zależy | Że wykraczają poza normalne używanie |
| Wyblakła farba po kilku latach | Zwykle nie | Właściciel musiałby wykazać nietypową szkodę |
| Wymiana wszystkich mebli na nowe | Nie automatycznie | Zakres szkody i wartość zużytych przedmiotów |
| Ogólna opłata za „odświeżenie” | Zwykle nie | Konkretne prace wynikające z winy najemcy |
| Brak jednego kompletu kluczy | Tak | Liczbę wydanych kluczy i koszt odtworzenia |
Przykład: kaucja wynosiła 4500 zł. Najemca nie zapłacił ostatniego czynszu w wysokości 2600 zł, a udokumentowany rachunek za naprawę uszkodzonych drzwi wyniósł 700 zł. Właściciel może rozliczyć 3300 zł i powinien zwrócić pozostałe 1200 zł.
Osoby dopiero podpisujące umowę powinny wcześniej sprawdzić jak bezpiecznie wynająć mieszkanie, opisać kaucję i przygotować protokół. Nieprecyzyjne postanowienia podpisane przy odbiorze kluczy często stają się głównym źródłem późniejszego konfliktu.
Normalne zużycie mieszkania a szkoda najemcy
Najemca powinien zwrócić lokal w stanie niepogorszonym, ale nie ponosi odpowiedzialności za zużycie wynikające z prawidłowego korzystania. Oznacza to, że mieszkanie po kilku latach nie musi wyglądać jak w dniu zakończenia remontu. Starzenie się materiałów, urządzeń i powłok malarskich jest naturalnym skutkiem eksploatacji.
Do normalnego zużycia można zaliczyć stopniowe blaknięcie farby, niewielkie ślady przy meblach, zużycie fug, drobne rysy wynikające z chodzenia po podłodze czy starzenie się uszczelek. Ocena zawsze zależy od długości najmu, jakości materiałów oraz sposobu użytkowania lokalu.
Szkodą może być natomiast wybita szyba, złamane drzwi, głębokie uszkodzenie podłogi, zalanie spowodowane zaniedbaniem albo zniszczenie urządzenia przez używanie niezgodne z instrukcją. W takich sytuacjach właściciel powinien wykazać związek między zachowaniem najemcy a konkretną stratą.
„Najemca nie ponosi odpowiedzialności za zużycie rzeczy będące następstwem prawidłowego używania”.
Zasada ta wynika z art. 675 Kodeksu cywilnego i ma podstawowe znaczenie przy rozliczaniu mieszkania po zakończeniu najmu.
Nie każde uszkodzenie uzasadnia obciążenie lokatora ceną nowego przedmiotu. Jeżeli kilkuletnia pralka została uszkodzona pod koniec swojego zwykłego okresu użytkowania, żądanie zapłaty pełnej ceny nowego modelu może prowadzić do bezpodstawnego wzbogacenia właściciela.
Przy ustalaniu należności należy uwzględnić wiek, dotychczasowe zużycie i rzeczywistą wartość wyposażenia.
Co zwykle jest zużyciem, a co szkodą
Normalne zużycie:
- lekkie wyblaknięcie ścian;
- naturalne zużycie uszczelek;
- niewielkie ślady po ustawionych meblach;
- zużycie powłoki podłogowej;
- kamień powstający przy zwykłym użytkowaniu armatury;
- stopniowe zużywanie się sprzętu AGD.
Możliwa szkoda najemcy:
- duże otwory i wyrwane mocowania;
- głębokie przypalenia blatu lub podłogi;
- wybite szyby;
- połamane drzwi;
- uszkodzenie instalacji przez samodzielne przeróbki;
- brak elementów wyposażenia;
- zalanie wynikające z pozostawienia otwartego kranu;
- trwałe zabrudzenia wymagające specjalistycznego usuwania.
Granica nie zawsze jest oczywista. Drobna rysa po czterech latach najmu może być skutkiem normalnej eksploatacji, podczas gdy identyczna rysa odkryta kilka dni po wydaniu nowego lokalu może zostać oceniona inaczej. Dlatego zdjęcie bez daty i bez porównania ze stanem początkowym często nie wystarcza.
Czy właściciel może potrącić koszt malowania i sprzątania
Koszt malowania nie powinien być automatycznie przerzucany na lokatora po każdej umowie. Jeżeli ściany wymagają odświeżenia wskutek upływu czasu i zwykłego korzystania, jest to element utrzymania nieruchomości. Inaczej wygląda sytuacja, gdy pojawiły się rozległe, trudne do usunięcia zabrudzenia albo lokator pomalował ściany bez zgody na intensywny kolor.
Właściciel powinien rozliczyć faktyczny zakres niezbędnych prac, a nie koszt kompleksowego remontu. Jeżeli uszkodzona została jedna ściana, potrącenie ceny malowania całego mieszkania może być nieproporcjonalne. Rachunek powinien odnosić się do konkretnej szkody.
Podobne zasady dotyczą sprzątania. Zwykłe przygotowanie lokalu dla kolejnego najemcy należy odróżnić od usuwania pozostawionych śmieci, tłustych osadów, sierści, trudnych plam albo rzeczy wymagających wywozu.
W jednej ze spraw sąd zaakceptował potrącenie udokumentowanych kosztów sprzątania i renowacji, ponieważ wynikały one z rzeczywistego stanu lokalu, a nie z samej decyzji właściciela o odświeżeniu mieszkania.
Przed przekazaniem kluczy warto:
- umyć urządzenia kuchenne;
- opróżnić szafki, piwnicę i balkon;
- usunąć własne meble oraz odpady;
- odkamienić armaturę;
- naprawić szkody, za które odpowiada lokator;
- sfotografować każde pomieszczenie;
- nagrać działanie sprzętu AGD;
- zapisać wskazania liczników;
- podpisać protokół końcowy.
Ile czasu ma właściciel na zwrot kaucji
Zwrot kaucji za mieszkanie powinien nastąpić w ciągu miesiąca od dnia opróżnienia lokalu albo nabycia jego własności przez najemcę. Termin nie jest liczony wyłącznie od daty zapisanej jako koniec umowy, jeżeli lokator nadal zajmuje mieszkanie i nie oddał kluczy. Kluczowe znaczenie ma faktyczne opróżnienie i przekazanie lokalu.
Właściciel nie może bezterminowo przetrzymywać całej kaucji z powodu nieotrzymania końcowego rozliczenia mediów. Powinien rozliczyć wymagalne należności, zwrócić bezsporną część i wskazać podstawę ewentualnego zatrzymania określonej sumy. Pozostawienie całej kwoty bez wyjaśnienia naraża go na żądanie zapłaty wraz z odsetkami.
„Kaucja podlega zwrotowi w ciągu miesiąca od dnia opróżnienia lokalu”.
Ustawowy termin obowiązuje niezależnie od tego, czy właściciel znalazł już kolejnego najemcę. Nie można przesunąć zwrotu do czasu zakończenia planowanego remontu albo otrzymania wszystkich ofert od wykonawców.
| Zdarzenie | Znaczenie dla terminu |
|---|---|
| Wygaśnięcie umowy | Nie zawsze rozpoczyna termin, jeżeli lokal nie został opróżniony |
| Wyprowadzka lokatora | Istotna, ale powinna być połączona z wydaniem lokalu |
| Przekazanie wszystkich kluczy | Potwierdza oddanie mieszkania |
| Podpisanie protokołu końcowego | Ułatwia ustalenie dokładnej daty |
| Pozostawienie rzeczy w lokalu | Może oznaczać, że mieszkanie nie zostało całkowicie opróżnione |
| Brak końcowej faktury za media | Nie uzasadnia automatycznego zatrzymania całej kaucji |
Jeżeli mieszkanie zostało opróżnione 8 lipca, miesięczny termin co do zasady upływa 8 sierpnia. Najemca powinien zachować protokół, wiadomość potwierdzającą odbiór kluczy albo inny dowód pozwalający ustalić tę datę.
Waloryzacja kaucji — czy właściciel zawsze oddaje tyle samo
W zwykłym najmie objętym ustawowym mechanizmem zwrot kaucji może wymagać waloryzacji. Kwotę ustala się z uwzględnieniem czynszu obowiązującego w dniu zwrotu i krotności czynszu zastosowanej przy pobieraniu zabezpieczenia, przy czym zwracana suma nie powinna być niższa od kwoty pierwotnie wpłaconej przed potrąceniami.
Przykład: przy zawieraniu umowy czynsz wynosił 2000 zł, a najemca wpłacił kaucję równą dwóm czynszom, czyli 4000 zł. Jeżeli w chwili zwrotu czynsz wynosi 2400 zł, punktem wyjścia do rozliczenia może być 4800 zł. Dopiero od tej kwoty odejmuje się uzasadnione należności właściciela.
Mechanizmu waloryzacji nie należy jednak stosować automatycznie do każdego kontraktu bez sprawdzenia rodzaju najmu oraz treści przepisów właściwych dla danej umowy. Najem zwykły, okazjonalny i instytucjonalny mają częściowo odmienne regulacje dotyczące kaucji.
Przy porównywaniu warunków najmu za granicą można sprawdzić, jak działa kaucja i rachunek depozytowy przy wynajmie mieszkania w Bernie. W Szwajcarii zabezpieczenie lokalu mieszkalnego jest najczęściej przechowywane na zablokowanym rachunku prowadzonym na nazwisko najemcy, a jego limit wynosi trzy miesięczne czynsze.
Protokół zdawczo-odbiorczy: najważniejszy dowód w sporze
Protokół powinien powstać zarówno przy rozpoczęciu, jak i przy zakończeniu najmu. Dokument musi opisywać rzeczywisty stan mieszkania, a nie ograniczać się do ogólnego zdania „lokal w stanie dobrym”. Im bardziej szczegółowy zapis, tym łatwiej ustalić, kiedy powstało uszkodzenie.
Do protokołu należy dołączyć zdjęcia wszystkich pomieszczeń. Szczególnie istotne są podłogi, ściany, blaty, fronty mebli, armatura, okna i urządzenia AGD. Fotografie powinny mieć zachowaną datę wykonania i przedstawiać zarówno całe pomieszczenie, jak i zbliżenia istniejących wad.
Dobrym rozwiązaniem jest również krótki film pokazujący działanie płyty grzewczej, piekarnika, lodówki, pralki, rolet oraz oświetlenia. Przy przekazaniu mieszkania trzeba zapisać stany liczników i liczbę oddawanych kluczy.
Protokół powinien zawierać:
- datę i godzinę przekazania;
- dane właściciela oraz najemcy;
- adres lokalu;
- liczbę przekazanych kompletów kluczy;
- stany liczników;
- opis każdego pomieszczenia;
- listę wyposażenia;
- informacje o istniejących uszkodzeniach;
- odnośnik do dokumentacji zdjęciowej;
- podpisy obu stron;
- uwagi dotyczące rozliczenia kaucji.
Jeżeli właściciel odmawia podpisania protokołu końcowego, najemca powinien sporządzić własną dokumentację, nagrać stan mieszkania, sfotografować liczniki i potwierdzić przekazanie kluczy w wiadomości e-mail lub SMS. Przy większym ryzyku sporu pomocna może być obecność świadka.
Jak odzyskać kaucję za mieszkanie krok po kroku
Pierwszym działaniem powinno być pisemne zwrócenie się o rozliczenie. Najemca może poprosić o wskazanie każdej potrąconej kwoty, jej podstawy oraz dokumentów potwierdzających koszt. Rozmowa telefoniczna nie pozostawia wystarczającego śladu dowodowego.
Jeżeli właściciel nie odpowiada albo podaje wyłącznie ogólne argumenty, należy wysłać formalne wezwanie do zapłaty. Dokument powinien wskazywać kwotę, podstawę roszczenia, termin zapłaty i numer rachunku.
Dobrze dołączyć kopię umowy, potwierdzenie wpłaty kaucji oraz protokół przekazania lokalu.
Procedura odzyskania pieniędzy
- Ustal dokładną datę opróżnienia mieszkania.
- Oblicz kwotę kaucji podlegającą zwrotowi.
- Odejmij należności, których nie kwestionujesz.
- Poproś właściciela o pisemne rozliczenie.
- Zażądaj faktur, rachunków lub kosztorysów.
- Wyślij przedsądowe wezwanie do zapłaty.
- Wyznacz dodatkowy termin, na przykład 7 dni.
- Zachowaj potwierdzenie nadania i odbioru.
- Po bezskutecznym terminie rozważ pozew o zapłatę.
- W pozwie zażądaj również należnych odsetek.
Wezwanie powinno zawierać:
- dane najemcy;
- dane właściciela;
- adres wynajmowanego mieszkania;
- datę zawarcia i zakończenia umowy;
- wysokość wpłaconej kaucji;
- datę opróżnienia lokalu;
- żądaną kwotę;
- numer rachunku;
- termin zapłaty;
- informację o dalszym dochodzeniu roszczenia.
Przykładowy fragment:
„Wzywam do zapłaty kwoty 4200 zł tytułem zwrotu kaucji wpłaconej na podstawie umowy najmu lokalu przy ul. … z dnia … . Lokal został opróżniony, a klucze przekazane w dniu … . Proszę o zapłatę w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania na rachunek …”.
Jak odzyskać kaucję, gdy wynajmujący twierdzi, że wydał pieniądze na naprawy? Należy poprosić o dokumenty potwierdzające zakres prac, cenę materiałów, wynagrodzenie wykonawcy oraz związek naprawy z działaniem lokatora. Sam prywatny kosztorys właściciela nie przesądza jeszcze o zasadności całego potrącenia.
Jakie dokumenty przygotować przed wezwaniem właściciela
Najemca powinien uporządkować dokumenty jeszcze przed rozpoczęciem formalnego sporu. Najważniejsze są materiały pokazujące wysokość wpłaty, datę zakończenia najmu i stan mieszkania. Brak jednego dokumentu nie musi przekreślać roszczenia, ale może utrudnić jego udowodnienie.
Należy zebrać:
- umowę najmu i aneksy;
- potwierdzenie przelewu kaucji;
- pokwitowanie płatności gotówkowej;
- protokół początkowy;
- protokół końcowy;
- zdjęcia i nagrania;
- wiadomości z właścicielem;
- potwierdzenia zapłaty czynszu;
- rachunki za media;
- dowód przekazania kluczy;
- wezwanie do zapłaty;
- potwierdzenie jego doręczenia.
Warto także zachować korespondencję dotyczącą usterek zgłaszanych podczas najmu. Jeżeli najemca informował o przecieku, awarii instalacji albo wadliwym urządzeniu, właściciel nie powinien później przedstawiać skutków tej samej usterki jako szkody ukrytej przez lokatora.
Osoby rozważające najem poza Polską mogą porównać krajowe zasady z materiałem o tym, ile wynosi kaucja i jakie koszty początkowe występują przy wynajmie mieszkania w Wiedniu. Takie zestawienie pokazuje, dlaczego sposób przechowywania i rozliczania depozytu powinien być opisany jeszcze przed podpisaniem umowy.
Najczęstsze błędy najemców i właścicieli
Najemcy często nie wykonują zdjęć przy wprowadzeniu się, ponieważ zakładają, że drobne wady nie będą miały znaczenia. Po kilku latach trudno jednak udowodnić, że zarysowanie podłogi, pęknięcie płytki albo uszkodzona roleta istniały wcześniej. Ogólne zapewnienie właściciela nie zastępuje protokołu.
Drugim błędem jest traktowanie kaucji jako zapłaty ostatniego czynszu. Najemca nie powinien samodzielnie przestać płacić, argumentując, że właściciel rozliczy należność z zabezpieczenia. Kaucja nie zastępuje terminowego wykonywania umowy, chyba że strony wyraźnie uzgodnią to na piśmie.
Właściciele popełniają błąd, gdy wpisują do umowy automatyczną opłatę za malowanie bez uwzględnienia rzeczywistego stanu mieszkania. Ryzykowne jest także zatrzymywanie całej kaucji bez przedstawienia wyliczenia oraz obciążanie najemcy ceną nowych przedmiotów w miejsce wyposażenia, które wcześniej było już znacznie zużyte.
Do najczęstszych błędów należą:
- brak potwierdzenia zapłaty kaucji;
- protokół bez zdjęć;
- brak stanów liczników;
- przekazanie kluczy bez pokwitowania;
- ustne uzgadnianie potrąceń;
- brak żądania rachunków;
- nieprecyzyjne opisy szkód;
- rozliczanie normalnego zużycia jako zniszczenia;
- zatrzymanie całej kwoty z powodu jednego niewielkiego uszkodzenia;
- zbyt długie czekanie z wysłaniem wezwania.
Pytania i odpowiedzi
Czy właściciel może zatrzymać kaucję za wcześniejsze rozwiązanie umowy?
Nie automatycznie. Trzeba sprawdzić warunki wypowiedzenia, rodzaj umowy i rzeczywistą wysokość roszczeń właściciela. Sama wcześniejsza wyprowadzka nie oznacza zawsze utraty całej kaucji, choć może prowadzić do odpowiedzialności za niezapłacony czynsz lub inne należności wynikające z kontraktu.
Czy kaucję można zaliczyć na ostatni czynsz?
Tylko po uzgodnieniu z właścicielem. Najemca nie powinien jednostronnie rezygnować z zapłaty ostatniego czynszu. Do czasu rozliczenia kaucja pozostaje zabezpieczeniem, a czynsz jest odrębnym zobowiązaniem.
Czy właściciel musi przedstawić faktury za naprawy?
W sporze powinien wykazać wysokość poniesionej szkody. Faktura lub rachunek są mocnymi dowodami, ale nie są jedynymi możliwymi dokumentami. Koszt może być wykazywany także kosztorysem, zdjęciami, umową z wykonawcą albo innymi wiarygodnymi materiałami.
Czy właściciel może potrącić koszt malowania całego mieszkania?
Nie w każdej sytuacji. Potrącenie może być uzasadnione, gdy ściany zostały ponadstandardowo zniszczone przez najemcę. Zwykłe zużycie farby lub konieczność okresowego odświeżenia lokalu nie powinny automatycznie obciążać lokatora.
Co zrobić, gdy właściciel nie oddaje kaucji po 30 dniach?
Należy wysłać pisemne wezwanie do zapłaty, wyznaczyć dodatkowy termin i zażądać szczegółowego rozliczenia. Po bezskutecznym upływie terminu roszczenie można skierować na drogę sądową wraz z żądaniem odsetek za opóźnienie.
Czy właściciel może zatrzymać kaucję do rocznego rozliczenia ogrzewania?
Nie powinien bez uzasadnienia zatrzymywać całej kwoty. Może próbować zabezpieczyć realnie przewidywaną należność, ale powinien wyjaśnić sposób jej obliczenia i zwrócić bezsporną część. Ostateczne rozliczenie musi odpowiadać rzeczywistym kosztom.
Jak zabezpieczyć zwrot kaucji jeszcze przed podpisaniem umowy
Najemca powinien traktować odzyskanie pieniędzy jako proces rozpoczynający się w dniu oglądania mieszkania, a nie dopiero po wyprowadzce. Każda istniejąca wada powinna znaleźć się w protokole. Umowa musi jasno określać wysokość zabezpieczenia, zakres możliwych potrąceń i sposób rozliczenia.
Pieniądze najlepiej wpłacić przelewem. Przy odbiorze lokalu należy wykonać zdjęcia, zapisać stany liczników i sprawdzić działanie wyposażenia. Wszystkie usterki ujawnione później trzeba zgłaszać na piśmie, aby właściciel nie uznał ich po zakończeniu umowy za zaniedbanie lokatora.
Kaucja za wynajem nie daje właścicielowi prawa do dowolnego finansowania remontu. Chroni konkretne roszczenia, które muszą mieć podstawę, określoną wysokość i związek z umową. Najemca dysponujący protokołem, zdjęciami, potwierdzeniami zapłaty oraz pisemną korespondencją ma znacznie większą szansę odzyskać pełną należną kwotę bez długotrwałego sporu.
Więcej porad o ogrodzie, warzywniku i pielęgnacji roślin znajdziesz w naszych artykułach, a także polecamy materiał: Ukąszenie osy lub pszczoły: pierwsza pomoc i objawy reakcji alergicznej
