Zmiany w Ordynacji podatkowej zostały podpisane 19 czerwca 2026 roku przez prezydenta Karola Nawrockiego. Jak informuje redakcja domenzi.pl, powołując się na komunikat Kancelarii Prezydenta RP, nowelizacja z 29 maja 2026 roku obejmuje uproszczenia dotyczące płatności podatków, nadpłat, korekt deklaracji, postępowań podatkowych i raportowania schematów podatkowych. Zasadnicza część przepisów zacznie obowiązywać 1 października 2026 roku.
Ustawa oznaczona w Sejmie drukiem nr 2287 zmienia nie tylko Ordynację podatkową, lecz także kilkanaście innych aktów prawnych, w tym ustawy o PIT, CIT, VAT, akcyzie, Krajowej Administracji Skarbowej oraz Kodeks karny skarbowy. Nowe regulacje obejmą osoby fizyczne, przedsiębiorców, pełnomocników, doradców podatkowych, organy samorządowe i administrację skarbową. Część rozwiązań zacznie jednak obowiązywać wcześniej albo sześć miesięcy po ogłoszeniu ustawy.
Podatek za podatnika będzie można zapłacić do kwoty 5000 zł
Jedną z najbardziej bezpośrednich zmian dla podatników jest podwyższenie limitu pozwalającego zapłacić podatek za inną osobę. Dotychczas taka wpłata mogła zostać uznana za skuteczną, jeżeli zobowiązanie nie przekraczało 1000 zł. Nowelizacja podnosi limit do 5000 zł.
Rozwiązanie może mieć znaczenie między innymi w sytuacjach, gdy podatek za członka rodziny, wspólnika lub inną osobę wpłaca ktoś trzeci ze swojego rachunku. Nadal trzeba będzie prawidłowo wskazać podatnika oraz zobowiązanie, którego dotyczy przelew. Sam fakt dokonania wpłaty przez inną osobę nie może pozostawiać wątpliwości, czyj podatek został uregulowany.
Najważniejsze rozwiązania przewidziane w nowelizacji:
- podwyższenie limitu zapłaty podatku przez inny podmiot z 1000 do 5000 zł;
- możliwość umorzenia podatku jeszcze przed terminem jego płatności;
- zniesienie dodatkowego wniosku o stwierdzenie nadpłaty w części przypadków;
- podniesienie limitu korekty deklaracji dokonywanej przez urząd z 5000 do 10 000 zł;
- przesłuchiwanie stron i świadków na odległość;
- ograniczenie raportowania krajowych schematów podatkowych;
- wprowadzenie mandatu zaocznego za wykroczenia skarbowe.
Nadpłata bez osobnego wniosku po korekcie deklaracji
Od 1 października ma zostać uproszczona procedura odzyskiwania nadpłaconego podatku. Jeżeli nadpłata będzie wynikała ze skorygowanej deklaracji złożonej po terminie przewidzianym na jej przekazanie, podatnik nie będzie musiał składać dodatkowego wniosku o stwierdzenie nadpłaty.
Obecna procedura może wymagać od podatnika dwóch odrębnych działań: przekazania korekty oraz wystąpienia o stwierdzenie nadpłaty. Po zmianach sama prawidłowo złożona korekta ma wystarczyć do uruchomienia procedury. Ustawa uzupełnia również regulacje dotyczące terminów zwrotu nadpłaty i należnego podatnikowi oprocentowania.
Nowelizacja umożliwi ponadto umorzenie podatku jeszcze przed terminem płatności. Dotychczas ulgi odnoszące się do umorzenia były co do zasady związane z zaległością podatkową, czyli zobowiązaniem, którego termin zapłaty już upłynął. Nowe rozwiązanie ma pozwolić organowi rozpatrzyć sprawę wcześniej, jeżeli wystąpią ustawowe przesłanki zastosowania ulgi.
Urząd skoryguje deklarację do kwoty 10 000 zł
Zwiększony zostanie limit korekty deklaracji, którą organ podatkowy może sporządzić samodzielnie w ramach czynności sprawdzających. Kwota zostanie podniesiona z 5000 do 10 000 zł.
Mechanizm dotyczy błędów możliwych do usunięcia na podstawie informacji znajdujących się w posiadaniu urzędu. Podatnik zachowa możliwość wniesienia sprzeciwu wobec korekty dokonanej przez organ. Zmiana limitu oznacza jednak, że większa liczba pomyłek będzie mogła zostać usunięta bez rozpoczynania dłuższego postępowania i bez wzywania podatnika do samodzielnego składania nowej deklaracji.
Zmieni się również sposób zaliczania wpłat na raty podatku, zaległości podatkowej i należnych odsetek. Ustawa ma jednoznacznie określić kolejność rozliczania środków wpłacanych przez podatnika po uzyskaniu decyzji o rozłożeniu zobowiązania na raty.
| Obszar | Zasada przed zmianą | Rozwiązanie po zmianie |
|---|---|---|
| Zapłata podatku przez inną osobę | Limit 1000 zł | Limit 5000 zł |
| Korekta deklaracji przez urząd | Do 5000 zł | Do 10 000 zł |
| Nadpłata po korekcie | Możliwy dodatkowy wniosek | Wniosek nie będzie wymagany w określonych przypadkach |
| Przesłuchanie podatnika lub świadka | Zasadniczo bezpośrednio | Możliwe także na odległość |
| Krajowe schematy podatkowe | Obowiązek raportowania MDR | Usunięcie obowiązków dotyczących schematów krajowych |
| Mandat za wykroczenie skarbowe | Mandat przy udziale sprawcy | Także mandat zaoczny przy spełnieniu warunków |
Przesłuchanie podatnika i świadka przez internet
Organy podatkowe otrzymają możliwość przesłuchiwania strony lub świadka na odległość za pomocą urządzeń technicznych umożliwiających bezpośrednią komunikację. Obraz albo dźwięk z takiej czynności będzie mógł zostać utrwalony.
Rozwiązanie ma być stosowane w postępowaniach podatkowych, w których osobiste stawiennictwo nie jest konieczne do prawidłowego przeprowadzenia dowodu. Nie oznacza ono automatycznego przeniesienia wszystkich przesłuchań do internetu. Organ będzie musiał zapewnić możliwość identyfikacji uczestnika, komunikacji w czasie rzeczywistym oraz prawidłowego udokumentowania czynności.
Zmiany obejmą także decyzje dotyczące podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego, wydawane osobom fizycznym. Jeżeli urząd posiada wymagane dane z urzędu, będzie mógł ustalić zobowiązanie bez wcześniejszego doręczania postanowienia o wszczęciu postępowania.
Elektroniczne decyzje w tych trzech podatkach, sporządzane przy użyciu systemu teleinformatycznego, nie będą musiały zawierać własnoręcznego ani kwalifikowanego podpisu pracownika. Ma to ułatwić masowe wydawanie decyzji przez gminy.
Raportowanie MDR zostanie ograniczone
Obszerna część nowelizacji dotyczy schematów podatkowych, czyli MDR. Z ustawy mają zostać usunięte przepisy ustanawiające obowiązek raportowania krajowych schematów podatkowych. Regulacje pozostaną skoncentrowane na uzgodnieniach transgranicznych objętych prawem Unii Europejskiej.
Zmiana nie oznacza likwidacji całego systemu MDR. Nadal raportowane będą schematy objęte unijnymi regulacjami, a nowelizacja doprecyzuje zakres informacji przekazywanych Szefowi KAS, obowiązki promotora oraz zasady działania w przypadku, gdy w schemacie uczestniczy kilka podmiotów zobowiązanych do zgłoszenia.
Adwokaci, radcowie prawni, doradcy podatkowi i rzecznicy patentowi mają zostać objęci rozwiązaniami uwzględniającymi prawnie chronioną tajemnicę zawodową. Zmiany są następstwem wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-694/20 oraz późniejszej dyrektywy DAC8. Jeżeli przekazanie informacji naruszałoby tajemnicę zawodową, obowiązek raportowania ma przejść na inny podmiot uczestniczący w uzgodnieniu.
Jednocześnie interpretacje indywidualne nie będą wydawane w zakresie przepisów o raportowaniu schematów podatkowych. Podatnik lub promotor nie będzie więc mógł uzyskać ochrony przez interpretację indywidualną dotyczącą obowiązków MDR.
Mandat zaoczny za wykroczenie skarbowe
Kodeks karny skarbowy zostanie uzupełniony o mandat zaoczny. Kara grzywny będzie mogła zostać nałożona w razie ujawnienia wykroczenia skarbowego pod nieobecność sprawcy, o ile zostaną spełnione warunki określone w ustawie.
Nowelizacja przewiduje również odpowiedzialność za przekazywanie po terminie informacji MDR-3, dotyczącej uzyskanej korzyści podatkowej lub czynności będących elementem schematu podatkowego, oraz MDR-4, czyli kwartalnej informacji o udostępnieniu standaryzowanego schematu.
Mandat zaoczny nie będzie oznaczał automatycznego zakończenia sprawy bez wiedzy ukaranego. Procedura musi umożliwiać doręczenie mandatu oraz skorzystanie z praw przewidzianych w Kodeksie karnym skarbowym. Szczegółowe zastosowanie tej instytucji będzie zależało od treści ogłoszonej ustawy i praktyki organów skarbowych.
Nie wszystkie przepisy wejdą w życie 1 października
Zasadniczy termin wejścia w życie nowelizacji wyznaczono na 1 października 2026 roku. Ustawa przewiduje jednak dwa zestawy wyjątków.
Część przepisów zacznie obowiązywać już dzień po ogłoszeniu ustawy w Dzienniku Ustaw. Dotyczy to wskazanych w przepisie końcowym regulacji, w tym wybranych zmian związanych z administracją skarbową i rozwiązaniami przejściowymi. Inne przepisy, odnoszące się do określonych zmian w ustawach zawodowych, wejdą w życie po sześciu miesiącach od ogłoszenia.
Dla podatników i przedsiębiorców kluczową datą pozostaje 1 października 2026 roku. Od tego dnia mają zacząć działać między innymi wyższe limity płatności i korekt, uproszczone zasady nadpłat, zdalne przesłuchania, zmiany w MDR oraz nowe procedury stosowane przez organy podatkowe.
Więcej porad o ogrodzie, warzywniku i pielęgnacji roślin znajdziesz w naszych artykułach, a także polecamy materiał: Najem krótkoterminowy 2026 w Polsce: kto musi zarejestrować lokal i co grozi za brak numeru
